Page images
PDF
EPUB

ingressus, plenam adiit totius regni poffef . fionem (a).

S. XIX.

Rei militaris ratio fub Sigismundo constituta. Multiplicibus per omnem vitam agitatus vicillitudinibus Sigismundus, poftquam euulls ex animo praeiudicatis opinionibus, gentem Hungaram penitus noffe, et diligere didicit, nil eorum, quae ad huius feu felicitatem, feu gloriam faciebant, praetermisit: idquod celebrata aliquoties generalia regni comitia, et constitutiones ibidem perlatae satis, fuperque declarant : nos ex illis pauca folum capita , quae aliquid tum nouitatis habuiffe videbantur, fumma fide actingemus: prima fit rei militaris per eumdem ftabilitae tatio, quod ab hac potiffimum regnoruin falus, atque securitas dependeat. Cuin monarchiam fuam pluribus, iisdemque et validis, et permolestis hoftibus vndique cinctam non ignorarer Sigismundus , nil ad publicam fubdito. rum fibi populorum salutem fiue vtilius, siue magis necessarium efle existimauit , quam fi Ludouici M. foceri sui imitatione, ftabilem, armorumque tractatione egregie exercitum

(a) De his lege Vindeckium in vita Sigismundi.

Dubranium histor, Bohein, lib. XXV. Aenéain Siluiun histor. Bohem. cap. L, Balbinuin in epito. ine lib, IV,

[ocr errors]

militem magno numero constanter aleret, qui non modo arces, ciuitatesque finitimas iugi. ter custodiret, verum etiam hostem a regni finibus propulsaret. Vt adeo stabili hac militia pro communi omnium falute in armis excubante , quiuis ,ordo sui, rerumque fuarum fecurus domi ageret, neque praelatorum, baronum, nobiliumque regni militiam ad ar. ma conuolare oporteret, nisi cum hoftes paulo eflent validiores, quam vt ftabilis militis viribus frangi, debellarique pollent, istud porro his fere legibus definicum fuit: Prae. lati, barones, et qui iure, ac consuetúdine ad tenenda fuis fumtibus banderia obftricti erant , haec ad caftra adducerent , nobis les ceteri a fingulis XXXIII, colonis, feu jobbagionibus, equitem vnum armis inftructum darent, qui his pauciores habebant, plurium coloni vna connumerarentur, ad memoratum equitem ftatuendum: @) qua in re ne quid fraudis enasci poffet, iudex nobilium comitatus sui iobbagionum elenchum conficere, atque comiti parochiano confi. gnare debebat, vt bello forte ingruente, seflionibus colonorum commensuratus militum numerus imperari, exigiue poffet (6). Nobilis, subdito carens , ipse arma indueret, quodfi autem plures indiuifi fratres, vna in domo degerent, fatis foret vnum ex eis ad

(a) Sigismundi decreti V. artic. I. et II.
(6) Ibidem art. VI.

caftra proficisci(a). Edicto regis promulgato, qui aut domi remanfiffet, aut serius comparuillet, aut denique e caftris propria autoritate discefliffet , bonorum publicatione mulctaretur (b). Ne porro militia haec domi collecta, ac disciplinae insueta, progrediendum inter incolis grauis, atque molesta euaderet, fancitum, vt eidem fola ligna pro foco , aqua item, et pro iumentis pascuum indulgerecur: alia porro ad victum neceffaria, nonnifi numerato aere, ftatuto nihilominus autoritate publica pretio, praeftarentur, (c) fiquid nihilominus iniuriae , damdiue miles cuiquam inculisset , ex alle farciret(d).

S. XX.

Res oeconomica. Hunc in modum generali regni expeditione, seu insurrectione pro eo folum temporis articulo, cun extremum regno imminebat periculum , definita, quemadmodum vniuerlis et singulis consuetum militandi officium leui. us redditum fuit, ita viciffim totum fere, monarchiam contra hoftes tuendi onus in principem translatum fuit , qui vt ftabilem militem eo, quo securitas publica exigebat,

(a) Ibidem arr. III. et IV.
(6) Ibidem art. VII.
(c) Ibidem art. VIII.
(1) Ibidem art. IX, itein decreti III. art. In

numero , et apparatu poffet alere , paulo
etiain vberioribus subsidiis opus habuit: quem
in finem Sigismundus cum ceteros S. coronae
prouentus, tum vero tributa consentientibus
regni ordinibus auxit : cuin enim fub Ludo-
uico M. a fesfionibus , fèu curiis integris
non plus, quam tres grossi, fiue denarii XVIII.

titulo lucri camerae folui consueuerint, anno 1412 1412. inftitutum fuit, vt deinceps a porta

majore , seu sessione integra denarii XXX.
a minori autem XV. penderentur ; (d) ab
hoc porro onere immunes declarati sunt prae-
latorum, baronum, ac nobilium oeconomiae
curatores , familiares item ab obsequiis, qui
a dominis fuis victum , amictumque accipie-
bant (6): quod fi qui constituto tributis col.
ligendis tempore simbolam fuam praestare
nequiuissent, ne exactores regii, et dicato-
res regii , seu maioris pretii pignorum obla-
tione , feu alio aliquo iniuriae generê tribu.
ti reos eneruarept, prouide sancitum
reftantis fummae exactio nonnifi coram viris
de magistratu comitatenfi fieret , huic quip-
pe cum primis incumbit , quosuis comitatus
Tui incolas aduerfum vim, et iniurias tueri
(c). Nonnulli dicatores regii, cum de per-
solucis tributis fyngraphas villicis, aut loco-
rum iudicibus dabant, varia munera pro se ex-

torquebant,

vt

[ocr errors][merged small]

(a) Decret. Sigismundi IV. art. II.
(6) Ibidein art. !ll.
6) ibidem art. IV,

torquebant, cui rapacitaci vt obuiam iretur, id folum concellum fuit, vt ea opportunitate nil plus, quam binos denarios acciperent (a). Commercio postea, vnde et subditoruin facultates , et aerarii regii vires crescunt, prospecturus Sigismundus, tricesimas rite ordinauit , acque mercium cum inferendarum , tum efferendarum vectigalia certa lege definiuit (b). Cum ceteris per Hungariam ciuitatibus non leui damno cedere fentiret, es rectum olim Budae quaestus publici mono. polium , ita illud moderacus fuit , vc folae deinceps merces externae Budam primum de. portarentur, inde ad reliquas regni partes auehendae, domefticas autem exteris venuin exponendi quiuis, quouis loco , et tempore ius haberet ; ne quis autem fraudi daretur locus, vnicam tam folidorum, quam liquidorum mensuram Budensem vbique obtinere oportuit: (c) id quod plerisque regni ciuitatibus non leuia peperit emolumenta: porro quia multi ex iis, qui ad ciuitates conflus xerant, a tributorum onere variis titulis fe se exemerant, pofthac vectigalia ciuitati itu. perata inter incolas omnes ex aequo diuidi voluit (d). Illud quoque non leuem com . mercio faciebat moleftiam, quod multi domini terrestres variis in locis propria auto

(a) Ibidem art. I.
(6) Decrer Il. art. XVI. et XVII.

Ibidem art. I. XI. et Devret. IIL. árt. VI, id Ibidem árt. x.

PALMA P. II.

« PreviousContinue »