Page images
PDF
EPUB

Articulus VII.

Si autem rex extra regnum exercitum du. cere voluerit, seruientes cum ipfo ire non teneantur, nisi pro pecunia ipfius (a).

S. I. Et poft reuerfionem iudicium exercitus fuper eos non recipiat (b).

$. II. Si vero ex aduersa parte exercitus venerit super regem, omnes vniuerfaliter ire teneantur (c).

S. III. Item fi extra regnum exercitum ducere voluerimus, et cum exercitu iueri. mus, omnes, qui comitatus habent, pro pe. cunia noftra ire teneantur (d).

Articulus VIII.

Palatinus omnes homines regni noftri in. differenter discutiat.

[ocr errors]

(a) Lex haec condita eft , né Andreas rex nobilita

tem Hungaricam rụríus ad expeditionem Ierolo lymitanain, proprijs lumtibus peragendam,compellat, atque hac ratione rex iple a repetenda lumtuora

illa peregrinatione facra prohibeatur. (6) Cautum fuit hac lege, ne quis de crimine ali

quo, expeditionis tempore adinito, coram militari iudicio conueniatur, fed potius ad ciuile tribu

nal citetur. (c) Hac lege nititur insurrec io Hungarorum , quae

poft multas alias leges nouissime descripta fuit, Decret A. 1715. art. VIII. A. 1723. VI. A.1741.

art. LXIII. (1) Ita olim, hodie hos etiam inlargere oportet vi

cit. Decret. A. 1715. art. VIII. et seque. Decretis ibidem ciracis, PALMA P.I.

[ocr errors]

$. I. Sed caufam nobilium, quae ad perditionem capitis , vel ad destructionem poffeffionum pertinet , fine conscientia regis terminare non poffit.

S. II. Iudices vero vicarios non habeant, nifi vnum iu curia fua (a).

Articulus IX.

Curialis coines nofter, donec in curia manferit, ommes pollit iudicare, et caufam in curia inchoatam, vbique terminare.

S. I. Sed manens in praedio suo, praestaldum dare non poflit, nec partes facere citari (b).

Articulus „I.

Si quis jobagio habens lionorem (c) in ex. ercitu fuerit mortuus, eius filius, vel fra. ter congruo honore sit donandus.

() in nouo fystemate regni , septem virum tribunal

praelide palatino, aut iudice curiae, vel his impeditis, aliquo e regni baronibus de capite, et fortunis omniun, fumma cum poteftate, decre

torian, fert sententiam. (6) Ex quo reges Hungariae extra regnum domicilium fixere, neque Hungatis aulicis, atque corialibus vtuntur, neque coines curialis , seu curiae regiae magifter habet, in quos veterem exerceat iu

risdictionein. () Regni barones, fea optiinates olii dicti suat

Tobbak , et lobbakiones.

§. I. Et fi feruiens eodem modo fuerit mortuus, eius filius, ficut regi videbitur, donetur (a).

Articulus XI.

Si hofpites , videlicet boni homines ad regnum venerint, fine confilio regni ad di. gnitates non promoueantur. (6)..

Articulus XII.

Vxores decedentium, vel damnatorum ad morrem per sententiam, vel in duello fuccumbentium, vel ex quacumque alia causa, non fraudentur dote sua (c),

[ocr errors]

(a) Hodieduin exstant illustres Hungarorum fainiliae,

quarum patres ob profusum pro rege, et patria sanguinein non modo splendidos magaatuin titu los, verum etiam bona sane quam ampliflia cum ab aliis, cun vero ab Austriacis principibus fibi, pofterisque promeruere: quae majoram virtutis praemia, pofteros etiam ad corumdein imitationer

accendunt. (6) Vt exteri bonorum, honorumque in Hungaria

capaces hodie euadant, per generalia regai comicia in numerum indigenaruin recipi, taxam deponere, atque fidelitatis juramentuin praestare iubentur iuxta Decret. A. 1687. art. XXVI, A. 1715. art. XXIII,

A, 1741. XVII. et XLI.
(c) Ad mentem D. Stephani Decret. lib. II. cap.

XXIV. Sigismundi decret VI. art. XVIII. Mathiae
Coruini decret. VI. art. XXVI, et VII. Vla-
distai 11. decret. 1. art. LXIII et IV. Vide item
Tripartiti Par.l, Tit.XXIX, LXVII.XCVIII. et CIL

Articulus XIII.

Tobbagiones, id est optimates reģni ita fe. quantur curiam , vel quocumque pròficifcuntur , vt pauperes per eos non opprimantur, nec fpolientur (a).

Articulus XIV.

Item fiquis comes honorifice fe iuxra comitatus sui qualitatem non habuerit, vel deftruxerit populos castri sui (b), conuictus fuper hoc coram omni regno, dignitate fua turpiter (polietur cum restitutione ablatorum.

Articules XV.

Agazones, caniferi, et falconarii non prae. fumant delcendere in villis feruienciumn().

(a) Hodie reges noftri in optimatum, baronuinue

regni comitaru regnum, vt olim, obire non solent; adhaec innumeris legibus cautum eft, ne cui etiam infiinae sorcis hoinini a quoquam iniuria in

feratur. (6) Hic loci intelliguntur lobbagiones caftri regii co

unitatensis , quod inilicum genus dudum iam exoleuit. Recole hic ea, quae diximus Introduct.

S. VIIT. (c) Hoc hominum fibi famulantium genere preban.

tur reges noftri veteres, duin adhuc in Hungaria degebant, nunc eorum et ylus, et nomen delit.

Articulus XVI.

Integros comitatus, vel dignitates quascumque, in praedia, seu poffeffiones non conferemus perpetuo (a).

Articulus XVII.

Possessionibus etiam, quas quis iusto fervitio obtinuerit, aliquo tempore non privetur (6).

[ocr errors][ocr errors][merged small][ocr errors]

Item seruientes accepta licentia a nobiş, poffunt libere ire ad filium noftrum, vt a ma. jore ad minorem, nec ideo poffeffiones eo. rum deftruantur.

(@) Obfcura hac lege duo sancita funt, quibus non

inulto poft contraria consuetudine derogari coepit. Primo enim terras ad caftri regii coinitatenfis ius, ac proprietatem spectantes ad inftar praediorum, ac pofleffionum ad manus tegias vario titulo deuo. lutaruin et Andreas ipse, et, qui ei in folio succes. serunt, in:er benc de re , ac patria meritos diftriba. ere : praeterea non comitatus solum honorem, veIHIN alias quoque regpi dignitates in illustrium meritorum praeinium quibusdam familiis hereditario jure collatas fuisse, notius eft, quam vt de

inonftrari oporteat. (1) Dudum id iam fanxerat S. Stephanus decret. lib.

II. cap. XXXV. Colomapnus lib. I. cap. XX. quae de his vlterior legum fit dispositio, vide Tripart. Part. I. Tit. VI. XVIII. XXVIII. et XLVII.

« PreviousContinue »