Page images
PDF
EPUB

reftituta fuit , ceterae quoque arces, et dominia pari ratione ad Austriam olim auulla, i numerato per Hungaros pignoris pretio, bona Ferdinandi III. caefaris gracia, ad Hungariam rediere, atque fic coronationis cong ditioni XIV. ex aequo fatisfactum fuit(a).

$. XVII,

Ferdinandi II. obitus, et laudes,

Ab auspicata filii sui in regem Hungariae inauguratione, annos adhuc duodecim fuperstes vixit Ferdinandus II, ac poftquam eundem Pragae regem coronari curallet, illud etiam, feruente licet difficili bello Germania, feliciter perfecit, vt is rex Romanorum Francofurci crearetur. . Quibus curis defunctus die XV. Februarii A.' 1637. ad 1637 fuperos abiit anno imperii Germanici XVII. Hungariae XVIII, Bohemiae XX, Corpus , vt vltimis tabulis cauerat, Graecium deuectum in adfito. basilicae aulicae mausolaeo, pone Annae Bauarae coniugis ossa repofitum fuit, Magni huius principis laudes tot , tantaeque func, vt a nobis ne compendio quidem pro

(a) Ibidem.

dignitate recenferi queant (a). Eximiis prorfus fubditos moderándi dotibus praeditus ec rat, quas quidem non folum ab aurore natų. rae liberaliter acceperat , verum longo et, iäm ftudio, ec exercitatione fibi comparauerat. Quinquennio integro publicas Ingolstadienfi in academia literarum praelectiones audiit, partamque tum disciplinarum, tam priuato homini, quam principi necellariarum, cognitionem alliduą lectione , medicatione. que egregie perpoliuit. Felici , perfpicaci. que ingenio coniuncta erat perpetua quibusuis in casibus animi praesentia , atque con{tantia. Rempublicam iniquiffimis temporibus fumma diligenţia , et fincera quadam in fubditorum populorum felicicatem animi com. paratione adminiftrauit Fidem, quam seu foederatis principibus, feu fubditis dederat, religiose senper cuftodiuit. Nog modo in hominibus ad fecretius consilium deligendis, yerum etiam in ducibus bello administrando praeficiendis rara prudentia, et felicitare v. fus fuit. Neminein, qui aur bello , aut pa. ce praeclara fidei, virtutisque ediderar argunenta, vnquam fine praemio abire fiuit, quae gratitudo, atque munificentia id effecit, vt maximi quique viri vitam, facultatesque fuas pro ejusdem falute confecrare in lucro ponerent. In Hungaros prae ceteris populis

(a) Encomia Ferdinandi Il. vide in Annalibus Ke

uenhillerianis. Apud Kazi in Histor. Hung. Lamor, maini in vima Ferdinandi 11.

propenfior fuit, multaque suae in eosdem benignitatis edidit fpecimina : tale illud fuit, cum omuibus illis, qui primo impetu abrepri Betblenii partes aliquamdiu fecuri erant, vitae, bonorumque gratiam fecit, quam cle. menciam ad eos etiam pertinere voluit, qui ob perfidiam in carceres coniecti, commeritum crimini suo praeftolabantur fupplicium. Haec cum Hungaris agendi ratio eo plus habet admirabilitatis, quod feuerius multo in Auftriacas, Bohemosque libi animaduertenduin putauerit ; in hos enim fummo iure v. sus, octo supra viginti genere illustres de perduellione convictos propalam Pragae fupplicio affici curauit, bonis eorumdem fisco addictis. Discrimen hoc grati agnouere Hungari, publicasque eapropter non vna vi. ce clementissimo principi fuo, egere gratias (a). Acatholicis quoque Hungaris indulgentiorem fe fe praebuit Ferdinandus , quam Bohemis, eç Austriacis: his enim omne religionis exercitium interdixit, propterea , quod hi nulla adhuc provocati iniuria sub ipsa regni initia, feditiofa arma fuftulerint euocatoque ad folium Bohemicum Friderico comite palatino, eumdem auitae coronae, regnique possessione deturbare fint connisi; Hungaris autem liberum Augustanae, er Hel. ueticae confeffionum exercitium coronationis fuae tempore conditionę VI. iuratus promi..

(a) Decres A. 1622, art. I. decreti A. 1625. art. & $. I. et II,

All

ferat. fidemque tum datam per omnem vitam feruandam fibi effe proposuerat. At . que haec fuere Ferdinandi II. vt fummi imperantis decora , ea autem, quae ad hominis Chriftiani officia pertinebant, non minus in eo fumma, admirationeque digna fuere : pon enim Ferdinando II. vulgaris quaedanı, et pluribus communis, sed eximia plane virtus, morumque fanctimonia inerat, ardens illius in Deum vniversi moderatorem , re, gum vna , ac regnorum arbitrum pietas, voluntatisque propriae in diuinam resignatio, origo fuit admirandae illius constantiae, quam is prospera inter , ac aduerfa eodein semper vultu ' praesetülit, vt pemo illum aut folito tristiorem, aut hilafiorem vnquam aspexerit. Eximia illa Au. ftriacisque principibus iam inde a Rudolpbo I. caesare hereditaria in velatum sub panis fpecie Numen veneratio, constans in Deipa: ram virginem , angelum tutelarem, ac alios coeli indigetes deuotio, assiduum, quantum per reipublicae curas licuit, orandi, precan. dique ftudium, feuerislima, ac vel coenobi. tas inter rara corporis sui maceratio , cete, Faque pietatis opera non aulam modo, et lube ditos populos, verum etiam exteras gentes in piiffimi aetate illa principis admirationem papuere. His ille diuinam benedictionem , secundosque exercitibus suis successus e coe. lo impetrabat. Ita porro fuam semper in Dei ope, et auxilio collocabat fiduciam, vt pil tamen eorum vnquam negligeret, quae ad rempublicam feliciter administrandam ,

bellumque gerendum necessario agenda, comparandaue erant. Nouerat ille moderata par. limonia aerarium fuum locupletare, pecuniae, milicumue sublidia cum aliunde, tum vero ab Hifpanis tempeftiue procurare, foederatos ab hoftium partibus abstractos libi fuciare, alcanis denique augustae domui Auftriacae aduerfantium confiliis opportune obuiare, quod cum egit, facto iplo oftendit, Christiani hominis officia cum fummi impe. rantis officiis, artibusque politicis mirifice polle copulari. Equidem prodigio fimile videri poteft, quod poftquam potior lubditarum prouinciarum pars' arma in principem fuum corripuit, ac plurimi Germaniae, Europaeque principes Gallus, Danus, et Suecus in eiusdem perniciem conspirarunt, propitio Numine non modo difcrimen omne jacolumnis euaferit, verum etiam de fingulis propemodum gloriose triumphanerit, Quapropter cum rebelles in ordinem cogi, et magnam Germaniae parcem viccricibus Ferdinandi II. armis fub iugum mitti foederaci hoftes cernerent, magnopere vereri coeperant , ne is pedetentiin subactis ple. risque Germaniae principibus, vniuersum subinde imperium Germanicum in monarchici regiminis formam commutaret , ficque vniuerfalem domus Austriacae monarchiam, quam Carolus V. dudum iam ante animo de. scripserat , induceret, atque constabiliret, Ex quibus omnibus clare licet intelligere, Deuin optimum maximum illis principibus, qui fibi fideles effe fatagunt, tum maxime,

« PreviousContinue »