Page images
PDF
EPUB

relinqui , regisque Hungariae titulos a Ma. ximiliano dari poftulabat. Caesar probe gnarus, quam neceffaria effet Transfiluanorum cum Hungaris coniunctio, veterumque pa. ctorum non immemor, regiam appellationem aperte, negauit, Transsiluaniam autem vica comite poslidendam obtulit , ea lege, vt is fe fiduciarium, vafallumque regis, et coroDae Hungariae principem profiteretur: quod cum Ioannes Sigismundus facere abnuillet, bellum illi illatum fuit, Luzaro Schuendio duce, eo fucceffu, vt Tokainum, Bathorium, Erdödium, Köuarinum, ploresque arces in caesaris poteftatem finç redactae. Solimannus a cliente suo de periculo admonitus , misso nuncio bellum pariter Maximiliano comminacus fuit, nifi Tranfliluano ea , quae eripuerat, fine mora restitueret , atque insuper promissum a Ferdinando parre XXX. millium aureorum tribucum Bizantium transmitteret; Maximilianus certus iam copiosa Gbi ab imperio Romano militum subsidia decernenda reposuit le poftulata facturum, vbi primum Turcae loca omnia induciarum tempore per fraudem occupata restituillent, Traníliluanus autem fumtus omnes in bellum factos' refudiffet. Generoso eo responso irritatus Soli. mannus poftremam A. C. 1566. in Hungariam 1566 fufcepit expeditionen (a),

(d) Iftuánfi lib. XXII, Bethlen lib. V. pag. 227,

S. II.

[ocr errors][ocr errors]

Ioannes Transfiluanus a Turcis delusus. Taurunum , siue Belgradum aeftaté eiusdem apni cửm exercitu appullum Solimannum honoris causa conuenit Ioannes Sigismundus,

dextramque tutoris osculatus, libellum fup1541 plicem porrexit, quo vi promisfi A. C. 1541.

facti Budani, reliquamque Hungariam a Tur-
cis poffeffam fibi reftitui Hagitauit. Soliman-
nus, vt erat gloriae vltra modum appetens
pactorum optime recordatus , Mebemeti ve.
žirio fine mora in mandatis dedit , vt vide-
ret , qua ratione citra imperii Turcici de-
trimentum ea reftitutio fieri poflet. Quodfi
sincera fuit reaple Solimanni cum voluntas
negotium omne corrupit Trantliluani princi-
pis arrogantia : praeparauerat in centorio fuo
Mebemetes maximi precii munera, orauerat-
que per internuncium, vt ad fe quoque re-
gius princeps diuerteret: quod cuin ille Ca-
Sparis Békelii instigatione veluc a dignitate
sua alienum facere abnuillet , Mebemetes eam
repulfam contemptum interpretatus, adeo' ve.
hementer commotus fuit, vt adornatis de
industria accufationibus Solimanni animum
ab eo penitus auerterit , neque ex eo die
vnquanı Transilvano aditus ad imperatoreip
patuerit. Hunc in modum Ioannes Sigismun-
ius fpe sua delusus, fiduciam in Turcis cola
locatam non fine totius rei Christianae da-
mno, castigatam senfit (a).

4

(a) Iftuánfi lib. XXIII.

$. III:

Poftremi Solimanni ad Szigetum conatus. Ad primum belli Turcici rumorem , Maxt milianus vires fuas omnes trifariam diuific. Lazarus Scbuendius belluin contra Joannein Sigismundum administrandum fufcepit crans Ti. biscum; Carolo archiduci, Styriae duci, Croatiae defendendae prouincia demandaca: denique ad laurinum octoginta peditum , ae quinque supra viginti equitum millia confluxere, quibus caefar, tametfi praefens aderat , Fer. sinandum archiducem germanum fuum praefecit, adiuncto illi legato , Gunthero comite a Schuartzenburg. Quo apparatu cognito Solimannus aperto marte congredi non ausus, Agriam prinium , dein vero Szigecum op: pugnare decrevit, vc Mebemetis propinqui fui, a Nicolao Zrinio ad Siklosium interfecti, caedem vlcifceretur. Non est quidem noftri inftituti bellorum hiftoriam texere, at quoniain oppugnatio Szigetana plus Hungaris gloriae, quam Turcis commodi attulit, qua licebit breuitate, eamdeni commemorabimus. Calendis. Augusti A. C. 1566. du. 1566 centa Turcarum millia circumuallauere Szi. getum , a mille quingentis tantummodo praesidieriis Hungaris defensum, ac cui Nicolaus Zrinius rara in patriam Caritate, et fortitu. dine illuftris praeerat. Nudata propugnacu. lis omuibus per diurnas, nocturnasque vera beraciones arce, vicenis plures assultus a Tur. mis tentati beroica prorfiis Zrinianorum vir

cute sunt repulf: ad extremum enato casu incendio, poftquam arx , et quidquid vsui effe poterat, conflagrasset, Turcaeque poftremae aggrellionis lignum e ducibus suis opperiebantur, VII. Septembris Zrinius cum reliduis fociis ad vincendum, aut gloriose occumbendum antea animatis ex arce egrefsus, explofo, quod voicum reliquum fuit, non fine immani hoftium denso ordine. Itantium clade cormento, in Turcas irruit, hør. ribilique quaquauersuni edita caede , fortiter dimicans occubuit, ceteri pariter prope omnes non inulti periere. Sunt, qui eruptione hac, totoque oppugnationis tempore, XXV. mil. lia Turcarum cecidille ferant. Victoriae huic fane quam cruentae minime fuperftes fuit Solimannus, biduo ante epilectico malo enectus, cum aetatem ad LXXVI. annos adduxillet, ob infignem militarem fcientiam, laetiflimosque bello successus primis Turcarum fultauis acceusendus, cum ceceris populis, tum vero Hungaris funestillimus. Nors illius tamdiu celata in caftris, dum filius Selimus Bizantii potfellionein cepit , qui fubinde reuertenti exercitui obuiam factus Belgradi, faustis on mnium acclamationibus in folio confirmatus fuit(a).

[ocr errors]

S. IV.

(a) Historia Szigeti capti in collectioné feriptorum

Schuandtoeri Tomo I, Iftuánfi lib. XXIII.

[ocr errors][merged small]

Pax cum Turcis. Solimanno e viuis fublato, aliquamdiu ab ar: mis cellatum fuit. Maximilianus aulae Bi. zantinae confiliorum incercus, conuocatis A. C. 1567. regni ordinibus necessaria ad bel. 1867 lum continuandum pecuniae, militumque fupplementa Alagitauit: decreta haec sunt pro fuperiorum annorum more admodum liberaliter (a).

At cum caesar domestica haec fuba lidia Turcarum viribus longe inferiora cerDeret, nec tantum, quantum opus effet, au. xilii ab imperio Romano speraret, consens tientibus vltro Hungaris, ad petendem a Selimo pacem applicuit animum: missus itaque Bizantium Antonius Veraptius episcopus A. grienfis, cuius prudencia, et dexteritate induciae in annos octo impetratae sunt, his legibus: Turcae, Maximilianus, et Toannes Sigismundus Transliluaniae dux ab omni deinceps hoftilitate abftinerent, quod quisque superiore bello fuum fecerat, in pace poflideret. Vtiliffima fuit ea pax Maximiliano eum quod loca plurima vltra Tibiscum Trantfiluano eripuerat; tum vero quod afflictae tot annorum bellis Hungariae respirare soncellum fuerit.

(«) Maximiliani decfet. II. in codice iuris patrii.

PALMA P.JIL

« PreviousContinue »